Vir Suid-Afrikaners wat in die buiteland woon, is ’n reis na Suid-Afrika dikwels veel meer as net ’n vakansie. Dit is ’n besoek aan ouers en grootouers, ’n Kersfees saam met familie, ’n troue, ’n begrafnis of bloot die kans om weer vir ’n paar weke tuis te wees.

Maar wanneer jou gesin oor verskillende lande en nasionaliteite versprei is, kan die administrasie rondom so ’n besoek ingewikkeld raak. ’n Buitelandse eggenoot, lewensmaat of ander reisgenoot kan byvoorbeeld aan ander visumvereistes onderhewig wees.

Dit is juis waarom Suid-Afrika se nuwe Electronic Travel Authorisation (ETA)-stelsel ook vir die Suid-Afrikaanse diaspora ’n ontwikkeling is om dop te hou.

Minister van Binnelandse Sake dr. Leon Schreiber het onlangs bekendgemaak dat die stelsel reeds meer as 200 000 aansoeke verwerk het. Meer as 6 000 bedrieglike aansoeke is volgens hom deur biometriese tegnologie en masjienleer opgespoor en afgekeur.

By die amptelike bekendstelling van die ETA in Augustus, het Schreiber die syfers op 216 204 verwerkte aansoeke en 6 126 afgekeurde bedrieglike aansoeke gestel.

Van papierwerk na ’n digitale reisproses

Die ETA vorm deel van Binnelandse Sake se groter plan om Suid-Afrika se immigrasieprosesse te moderniseer en toenemend weg te beweeg van omslagtige papiergebaseerde prosesse.

Die idee is dat kwalifiserende reisigers hul reis- en visumprosesse digitaal kan afhandel, terwyl tegnologie terselfdertyd gebruik word om identiteit te bevestig en moontlike bedrog op te spoor.

Die ETA gebruik onder meer biometriese inligting, gesigverifikasie en masjienleer. Paspoorte en dokumentasie kan elektronies nagegaan word, terwyl die reisiger se identiteit met biometriese data bevestig word.

Dit gaan dus oor twee doelwitte wat op die oog af teenoor mekaar kan staan: maak wettige reis na Suid-Afrika makliker, maar maak dit terselfdertyd moeiliker om die immigrasiestelsel te misbruik.

Wat beteken dit vir Suid-Afrikaners in die buiteland?

Vir ’n Suid-Afrikaner wat net met ’n Suid-Afrikaanse paspoort huis toe reis, is die ETA natuurlik nie ’n nuwe visumvereiste om sy of haar eie land binne te kom nie.

Die groter waarde vir die diaspora lê eerder by die mense saam met wie Suid-Afrikaners oorsee hul lewens opgebou het.

Dink byvoorbeeld aan ’n Suid-Afrikaner wat in Australië, Kanada, Nederland of Nieu-Seeland woon en met iemand van ’n ander nasionaliteit getroud is. Of aan ’n gesin waarvan nie elke familielid dieselfde burgerskap of paspoort het nie.

Wanneer hulle Suid-Afrika besoek, kan verskillende immigrasie- en visumreëls op verskillende lede van dieselfde reisgeselskap van toepassing wees.

Namate die ETA na meer lande en visumkategorieë uitgebrei word, kan die digitalisering van hierdie prosesse dus ook ’n praktiese verskil maak aan hoe maklik families hul besoeke aan Suid-Afrika kan beplan.

Meer as net toerisme

Die betekenis van die ETA strek egter verder as vakansiereise.

Suid-Afrika ding met lande regoor die wêreld mee om toeriste, beleggers, entrepreneurs en vaardighede te lok. ’n Visumstelsel wat stadig, onvoorspelbaar of administratief ingewikkeld is, kan mense ontmoedig nog voordat hulle op ’n vliegtuig klim.

Schreiber beskryf die nuwe benadering juis as een wat Suid-Afrika meer verwelkomend vir wettige reisigers moet maak, sonder om veiligheid prys te gee.

Die stelsel is aanvanklik vir reisigers uit China, Indië, Indonesië en Mexiko getoets en word verder uitgebrei. Die regering het ook aangedui dat meer lande en visumkategorieë mettertyd bygevoeg sal word.

Die langtermyndoelwit is veel groter: die ETA moet uiteindelik ontwikkel tot ’n omvattende digitale immigrasieplatform.

Jou gesig word deel van jou digitale sleutel

Een van die grootste veranderings is die rol wat biometriese tegnologie speel.

Die stelsel kan onder meer die foto in ’n paspoort met die aansoeker se gesig vergelyk om identiteit te bevestig. Dokumente word ook elektronies nagegaan en risiko-ontleding word gebruik om moontlike bedrog uit te wys.

Wanneer ’n ETA-reisiger by die grens aankom, kan gesigsverifikasie weer gebruik word om te bevestig dat die persoon wat die land binnekom dieselfde persoon is aan wie die reismagtiging uitgereik is.

Volgens Schreiber is die uiteindelike gedagte dat die reisiger se identiteit – eerder as bloot ’n fisiese dokument wat moontlik gemanipuleer kan word – die kern van die proses vorm.

Die feit dat meer as 6 000 bedrieglike aansoeke reeds geïdentifiseer en afgekeur is, wys waarom dié veiligheidskomponent belangrik is.

Kan dit ook langer besoeke makliker maak?

Nog ’n interessante ontwikkeling vir mense met familie in Suid-Afrika is die digitale verlenging van sekere besoeke.

Die Departement van Binnelandse Sake het reeds ’n uitbreidingsmodule geaktiveer wat kwalifiserende besoekers in Suid-Afrika in staat stel om digitaal aansoek te doen om hul verblyf met ’n verdere 90 dae te verleng. Dit kan veral relevant wees vir mense wat vir langer tydperke by kinders, ouers of familie in Suid-Afrika wil kuier.

Soos met enige immigrasieproses bly dit egter belangrik dat reisigers vooraf seker maak watter reëls op hul spesifieke nasionaliteit, paspoort en soort besoek van toepassing is.

Nog nie die eindpunt nie

Die ETA moet daarom nie gesien word asof Suid-Afrika se hele visumstelsel reeds oornag vervang is nie.

Dit is ’n stelsel wat steeds uitgebrei word. Die regering beplan om meer lande en meer komplekse visumkategorieë by die digitale platform te voeg. Schreiber het onder meer aangedui dat die langtermyndoel is dat studie-, eggenoot- en werkverwante visumprosesse ook toenemend deel van die digitale immigrasiestelsel word.

Dit beteken dat die potensiële impak vir die diaspora mettertyd veel groter kan word.

Vir ’n Suid-Afrikaner wat reeds jare in die buiteland woon, kan immigrasie maklik soos iets voel wat net betrekking het op die land waar jy jou gevestig het. Maar immigrasie werk ook in die ander rigting.

Jou kinders word groot. Gesinne raak internasionaal. Mense trou met burgers van ander lande. Grootouers woon steeds in Suid-Afrika. En skielik beteken ’n eenvoudige sin soos “Ons gaan Desember huis toe” dat verskillende paspoorte, visumvereistes en reisreëls in ag geneem moet word.

Daarom is Suid-Afrika se skuif na ’n veiliger en meer digitale reisstelsel ook vir Suid-Afrikaners wêreldwyd belangrik.

As die ETA uiteindelik bereik wat daarmee beoog word, behoort die beginsel eenvoudig te wees: maak dit makliker vir mense wat wettig na Suid-Afrika wil kom – en moeiliker vir diegene wat die stelsel probeer misbruik.

En vir families wat oor kontinente versprei is, kan minder administratiewe struikelblokke uiteindelik beteken dat die pad huis toe net ’n bietjie eenvoudiger word.

Woon jy in die buiteland en reis jy gereeld saam met ’n eggenoot, lewensmaat of familielid met ’n ander nasionaliteit na Suid-Afrika? Deel gerus jou ervaring met visum- en reisprosesse met ons.

Lees Minister van Binnelandse Sake, dr. Leon Schreiber, se amptelike ETA-toespraak